Saving Private Ryan (Er Ryan’ı Kurtarmak)

TÜR: Dram, Savaş. SÜRE: 169 Dk. ÜLKE: Amerika. YAPIM YILI: 1998. imdb: 8,6. Tomatometer: %93…

Tüm zamanların en iyi savaş filmlerinden biri olan Er Ryan’ı Kurtarmak her şeyiyle oldukça başarılı bir savaş, dram filmi.

Yaklaşık 20 dakikalık Normandiya çıkartması sahnesi bence sinema tarihinin en efsanevi sahnelerinden biri. İnsan bu uzunluktaki sahneyi bir solukta, büyük bir zevkle, tüketiyor!

Konu

4 çocuğundan üçünü savaşta kaybeden bir anneye, dördüncü çocuğunu da kaybettiğini söylememek için Normandiya’da özel bir tim kurulur ve cephenin neresinde olduğu hatta ölüp ölmediği bile bilinmeyen askeri bulmak için hayatları pahasına yola düşerler.

Hakkında

Robert Rodat’ın senaryosunu yazdığı Er Ryan’ı Kurtarmak’ın yönetmen koltuğunda Steven Spielberg oturuyor.

Yapım En iyi Yönetmen ve En İyi Sinematografi dahil 5 dalda Oscar, En iyi Ses ve Efekt dallarında BAFTA ve Dram dalında En İyi Film ve En İyi Yönetmen kategorisinde Altın Küre ödüllerinin sahibi oldu.

70 milyon dolar bütçesi olan yapım 485 milyon dolar gişe hasılatı elde etti.

Er Ryan’ı Kurtarmak imdb’nin en iyi 250 film listesinde ilk 25’de yer alıyor.

Ivır Zıvır

Steven Spielberg, tamamen Amerikan görünümüne sahip, tanınmayan bir aktör istediği için Matt Damon’ı Er Ryan olarak seçti. Tabi bunu yaparken Damon’ın Can Dostum’la (Good Will Hunting) Oscar kazanıp, bir gecede yıldız olacağını bilmiyordu.

Teslim olmaya çalışırken vurulan iki “Alman” askeri Çekçe konuşuyorlar. “Lütfen beni vurmayın, ben Alman değilim, Çek’im, kimseyi öldürmedim, Çek’im!” diyorlar. Almanların Ost [Doğu] Taburları dediği, çoğunlukla Çek ve Polonyalı erkekler, Almanya tarafından işgal edilen doğu Avrupa ülkelerinde esir alındı ve Alman ordusuna girmeye zorlandılar.

Omaha Beach sahnesinin çekimleri 11 milyon dolara mal oldu ve bazıları İrlanda Ordusu Rezervi üyesi olan 1.000’e kadar figüran içeriyordu. Bu figüranlardan 20-30’u, uzuvları kopan askerleri oynamak için protez uzuvlarla verilen amputeydi.

Matt Damon dışındaki tüm başrol oyuncuları birkaç gün boyunca zorlu bir ordu eğitiminden geçti. Damon, diğer aktörlerin ona kızması ve performanslarında bu duyguyu yansıtmaları için yapıldı.

Oyuncular, teknik danışman Dale Dye tarafından bir hafta süren oldukça yorucu bir eğitim kampına katıldılar. Daha önce Dye tarafından Forrest Gump‘taki (1994) Vietnam savaş sahneleri için eğitilmiş olan Tom Hanks, bunun zor ve tavizsiz bir deneyim olacağını bilen tek kişiydi: “Diğer adamlar sanırım ormanda kamp yapmak ve belki de kamp ateşinin etrafında oturarak bir şeyler öğreneceklerini düşünüyorlardı” dedi.

Tom Sizemore, çekimler sırasında uyuşturucu bağımlılığıyla mücadele ediyordu. Steven Spielberg ona çekimlerin her günü sette kan testi yaptıracağına dair bir ültimatom verdi ve eğer testi bir kez geçemezse kovulacak ve Çavuş Horvath’ın rolü yeniden oynanacak ve hatta başka biriyle yeniden çekilecekti. Hatta çekimler bitmiş olsa bile! Sizemore kabul etti ve tüm testlerini geçmeyi başardı. Ne yazık ki oyuncu, daha sonra kariyerinde birkaç kez uyuşturucu bağımlılığına geri dönecekti. İronik olarak oyuncu, Kırılma noktası’nda (Point Break) bir DEA ajanını canlandırmıştı.

Kaptan Miller’ın, eve geri döndüklerinde ne yapacaklarını söyledikleri konuşması orijinal senaryoda çok daha uzundu. Ancak Tom Hanks, karakterinin kendisi hakkında çok fazla şey söylemeyeceğini hissetti ve yönetmen Steven Spielberg’e bunu söyledi. Spielberg kabul etti ve konuşma kısaltıldı.

Film yapımcıları, askerlerin sudaki kurşunlarla vurulmasını daha iyi göstermek için su altı kameraları kullandı. Kanın deniz suyundaki etkisini simüle etmek için kırk varil sahte kan kullanıldı.

Omaha Sahili sahnesi İrlanda’nın güneyinde, Curracloe adlı bir bölgede çekildi.

Film, Hindistan Sansür Kurulu tarafından çok fazla şiddet nedeniyle gösterimine izin vermedi. Kurul, Steven Spielberg’ten kesintiler yapmasını istedi ama yönetmen bunları yapmak yerine filmi Hindistan’da yayınlamamaya karar verdi. Durumun ciddiyetini fark eden Hindistan İçişleri Bakanı filmi kendisi gördü ve çok etkilendi ve filmin kesilmeden yayınlanmasını emretti.

Er Ryan’ı Kurtarmak eleştirmenlerden ve izleyicilerden beğeni aldı; övgülerin çoğu Spielberg’in yönetmenliğine, gerçekçi savaş sahnelerine, oyuncuların performanslarına, Williams’ın müziğine, Kaminski’nin sinematografisine, Kahn’ın kurgusuna ve Rodat’ın senaryosuna gitti.

2001, 2002 ve 2004 yıllarında Gaziler Günü’nde ABC, filmi kesilmeden ve sınırlı ticari kesinti ile yayınladı. Şiddetli savaş sahneleri ve küfür bozulmadan kaldığı için ağ yayınlarına bir TV-MA derecesi verildi.

***Filmle İlgili İçerik / Spoiler Uyarısı***

Alman askeri Mellish’i ölümüne bıçaklarken, “Gib’ auf, du hast keine Chance! Lass’ es uns beden! Es ist einfacher für dich, viel einfacher. Du wirst sehen, es ist gleich vorbei” diyor. Bu, “Vazgeç, hiç şansın yok! Bunu burada bitirelim! Senin için daha kolay olacak, çok daha kolay olacak. Göreceksin çabuk bitecek” diyor.

Filmde 255 kişi ölüyor.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.